Al?nan bilgiye göre, Türkiye’nin bor rezervinin yakla??k yüzde 70′ine sahip Kütahya’n?n 3 ilçesinde sondaj yap?lmas? için MTA ile Eti Maden ??letmeleri aras?nda anla?ma imzaland?.

MTA Genel Müdürlü?ünden gelen heyet, bor rezervini art?rmak ve kalitelerini belirlemek amac?yla Emet’te bulunan Espey mevkisi, Hisarc?k’a ba?l? ?eyhler beldesi ve Çavdarhisar’daki ruhsatl? sahalarda yakla??k iki aydan bu yana sondaja devam ediyor.

Sondaj s?ras?nda belirli derinliklerden al?nan bor madeni numuneleri, analiz edilmek üzere teknik elemanlarca Ankara’da bulunan Eti Maden ??letmeleri Genel Müdürlü?ü Ar-Ge laboratuvarlar?na gönderiliyor. Bu numuneler analiz edildikten sonra kaliteleri ve rezerv durumuna ili?kin bilgiler elde edilebilecek.

Söz konusu ilçelerde sondaj?n 10 gün içerisinde tamamlanmas? planlan?yor.

Bor mineralleri ve bile?ikleri do?rudan kullan?lam?yor, ancak sanayinin birçok dal?nda katk? maddesi olarak de?erlendiriliyor.

Bu madenden cam elyaf, optik ve teknik cam endüstrisi, s?r ve emaye üretimi, boya ve di?er baz? kimyasallar?n yap?m?, seramik, gübre, foto?rafç?l?k, ilaç, deri, demir-çelik, kozmetik, sabun ve deterjan sanayisi, enerji sektörü ve nükleer uygulamalarda kullan?lan bordan son y?llarda uzay araçlar?n?n üzerlerinin kaplanmas?, ?s? yal?t?m?, pil, yanmaz kuma?, çelik yelek, askeri tank z?rhlar? imalat?nda ve araç yak?t? olarak yararlan?l?yor.

A.A.

Tarihler 11 A?ustos 2009’u gösterdi?inde 14.21 ile 14.49 saatleri aras?nda Güne? tutuldu. Bart?n–Cizre aras?nda olu?an en koyu karanl?k hatt? ürkütücü bir atmosfer olu?tururken, televizyonlar canl? yay?nda bu tarihî olay? duyurdu. Türkiye’den iyi izlenmesi sebebiyle turizmcilerin nemaland??? bu olaydan tam 6 gün sonra, 17 A?ustos 1999’da, Marmara Bölgesi 7.4 büyüklü?ünde bir depremle sars?ld?. Bunun üzerine ak?llara bir soru dü?tü: Güne?, depremin tetikleyicisi olabilir miydi? Daha sonraki baz? depremler gibi geçen hafta Endonezya’daki depremin de Güne? tutulmas?ndan k?sa süre sonra meydana gelmesi ?üpheleri iyice art?rd?. Birçok konuda anla?amayan deprem uzmanlar? bu konuda da ortak noktada bulu?amad?. Ayn? soru fizikçi Harun Güçlü’nün de zihnini kurcal?yordu. Güçlü, aylarca süren ara?t?rmalar? sonucunda Güne?’in Dünya üzerindeki çekim etkisinin genel kabullerden 160 kat daha fazla oldu?unu hesaplad?.

Güçlü’ye göre, Ay’?n gelgit etkisine odaklan?lmas? çekim etkisinin hesapland??? do?ru formüllerin, yanl?? yerde kullan?lmas?na yol aç?yor.

Olay? tam olarak anlamak için lise kitaplar?ndaki bilgilere bakmak gerekiyor. Uzaydaki cisimlerin çekim kuvvetlerini hesaplamakta kullan?lan formüller ?öyle: F = G.M1.M2 / r2 ve F = 2G.M1.M2 / r3. Burada; F çekim kuvveti, G evrensel çekim sabiti, M kütleler, r ise iki cisim aras?ndaki uzakl??a kar??l?k geliyor. Günümüzde bilim adamlar? Ay’?n çekimiyle olu?an gelgit etkisini hesaplamak için ikinci formülü kullan?yor. Oysa noktasal etkiyi belirlemeye yarayan birinci formül tercih edilirse, Güne?’in Dünya üzerinde, Ay’dan yakla??k 160 kat daha fazla etkiye sahip oldu?u ortaya ç?k?yor. Ama di?er formül (r3lü ) kullan?l?rsa Ay, Güne?’ten 2,2 kat daha fazla gelgit etkisine sebep oluyor. ??te bu hesap yan?lg?s? noktasal etkiyi geri plana itiyor. Ay, Dünya üzerinde daha fazla etkili gibi bir yan?lsama ortaya ç?k?yor.

Alternatif teorisi ile dikkat çeken Güçlü, Türk bilim dünyas?n?n bu teori üzerinde çal??arak bilim dünyas?nda büyük bir iz b?rakabilece?ini söylüyor. Güçlü, bu teori sayesinde jeoloji, jeofizik bilimlerinin de?i?ece?ini, depremlerin önceden tahminine yönelik büyük ilerleme katedilece?ini iddia ediyor. “Nobel garanti!” demeyi de ihmal etmiyor.

GELG?T HESAPLARI ?A?IRTTI

Güçlü, zihinleri allak bullak eden teorisiyle ilgili olarak ?unlar? söylüyor: “Uzayda bütün gezegenlerin Güne?’in çekim alan?na hapsedildi?i gerçe?i görmezden gelinerek noktasal etki temel al?naca??na, gelgit etkisi temel al?nm??t?r. Yanl?? olmayan ama yan?lg? olan bu yol yer kabu?u hareketleri ve depremlerin sebeplerini bulma gayretlerini ç?kmaz sokaklara itmi?tir.” Yan?lg? ile yap?lan hesaplaman?n jeolojiyi etkiledi?ini vurgulayan Güçlü, depremlerin sebebini yerkürenin içindeki hareketlere ba?layan konveksiyon teorisinin geli?tirildi?ini anlat?yor: “Yeryüzünde meydana gelen hareketlerin arkas?ndaki büyük kuvvetler basit bir Ar?imet kanunu ile aç?klanm??t?r. Buna göre, yer içinde ?s? hareketleri konveksiyon ak?mlar? olu?turur ve bu ak?mlar yer kabu?unu ters yönlerde iterek yer kabu?u hareketlerine ve depremlere sebep olur. Oysa yerküre içinde çok büyük kuvvetler çal??maktad?r ve bu kuvvetlerin ba?ka bir sebebi olmal?d?r.”

Bilim dünyas?nda tart??ma meydana getiren teorisini detayland?ran Güçlü, Ay ve Güne?’in birlikte yapt??? çekim etkilerinin bile?kesinin dikkate al?nmas? gerekti?ini vurguluyor: “Ay ve Güne?’in Dünya’ya göre konumlar?n?n anl?k etkilerinin bile?kesi dünyan?n her molekülünü her an noktasal olarak etkilemektedir. Dünya’n?n kendi ekseni etraf?nda yapt??? hareket merkezkaç kuvveti etkisi meydana getirir ve Dünya’n?n kendi yerçekimi kuvveti, merkezkaç kuvveti, Ay ve Güne?’in çekim kuvvetlerinin anl?k bile?ke etkilerinin Dünya üzerinde ciddi hareketlere sebep oldu?u görülür. Yer kabu?unda ve yer içinde olu?an tüm hareketlerde ve depremler üzerinde yukar?da belirtilen kuvvetlerin anl?k noktasal etkilerinin bile?ke kuvvetinin sorumlulu?u birinci derecededir.”

Güçlü’ye göre, her ay ba??nda Güne?, Dünya üzerinde tutulmas?na e? de?er bir etki olu?turuyor. Ancak yerküre üzerindeki fay, bu bask?y? ta??yamayacak hâle geldi?inde deprem olu?uyor. Güçlü, teorisini çe?itli örneklerle destekliyor: “23 Haziran 2001’de 8.4 büyüklü?ündeki Peru depremi Güne? tutulmas?ndan üç gün sonra meydana geldi. 23 Aral?k 2004’te ise Güne?’in çekim etkisiyle Antarktika, kutuptan merkeze do?ru bas?nç uygulad?. Bu tarihte Avustralya’da 8.1 büyüklü?ünde deprem oldu. Üç gün sonra (26 Aral?k) büyük tsunami felaketiyle ak?llarda yer eden Asya depremi meydana geldi.” Bu iki deprem aras?nda ba?lant? oldu?u tezini savunan Güçlü, 17 A?ustos 1999 depreminin de Güne? tutulmas? sonras?nda meydana geldi?ine dikkat çekiyor.

GÜNE? DEPREM? TET?KLER

Deprem bilimciler yeni teoriyi yabana atm?yor. ?stanbul Teknik Üniversitesi’nden (?TÜ) Prof. Dr. Ahmet Ercan da depremlerin gök cisimleri ile ilgisi üzerine çal??malar yap?yor. Ercan, yapt??? bir çal??mada depremlerin daha çok ocak, a?ustos, ekim ve kas?mda gerçekle?ti?i sonucuyla kar??la?t?. Ercan, “Dünya, ocakta Güne?’e en yak?n, temmuzda ise en uzak durumdad?r. Depremler, dolunay ve ilk ay döneminde 5 kat daha fazla meydana geliyor. Böyle bir durumda yerkürenin karn? 75 cm ?i?erken, ikinci durumda 75 cm büzülmektedir. Bu arada gerilen bir bölge varsa, yer kabu?unun bu hareketi depreme sebep olabilir.” diyor.

Prof. Ercan’a göre, uzayda her ?ey birbirini etkiliyor. Maalesef Türkiye’de deprem üzerine konu?an insanlar deneylere göre aç?klamalarda bulunmuyor. Ercan, 2006’da ekibiyle birlikte Re?adiye’de Güne? tutulmas? s?ras?nda her türlü jeofizik araçlar?yla ölçüm yapm??. Sonuçta yerin manyetik ve yerçekimi alanlar?nda de?i?iklikler kaydedilmi?. Azerbaycanl? bilim adamlar?n?n yapt??? bir çal??may? örnek gösteren Ercan, Güne? tutulmas?n?n oldu?u ku?ak, aktif fay hatlar?n? kesiyorsa 10 gün önce veya sonras?nda deprem olma ihtimalinin artt???n? anlat?yor. Türkiye’de Güne?-deprem ili?kisi üzerine çok fazla veri olmad???n? belirten Ercan, ‘küçük k?yamet’ diye an?lan 1894 ile 1999 depremlerinin Güne? tutulmas?ndan sonra gerçekle?ti?ini hat?rlat?yor. Ercan, Güne? ve Ay’?n çekim güçleriyle deprem olu?turamayaca??n?; fakat k?r?lma noktas?na gelen bir fay hatt?nda son tetiklemeyi yapabilece?ini ifade ediyor.

?stanbul Üniversitesi’nde yap?lan bir ara?t?rma kapsam?nda, 1.1.1900 ile 15.10.2005 tarihleri aras?nda dünya genelinde ya?anan 6.0 ?iddetinden büyük depremler ve bunlara yak?n tarihlerde meydana gelen Güne? tutulmalar? taranm??. Son 105 y?lda toplam 239 Güne? tutulmas? meydana gelmi?. Bu tutulmalar?n yüzde 40,2’sinden (96 tane) on gün önce en az bir deprem görülmü?. 106 Güne? tutulmas?ndan on gün sonra ise yine en az bir deprem meydana gelmi?. Geriyle kalan 37 tutulmadan on gün önce ve sonra dünyan?n hiçbir yerinde 6.0 ?iddetinde veya daha büyük bir deprem ya?anmam??. Sonuçta Güne? tutulmalar?n?n yakla??k yüzde 85’inde on gün önce veya sonra dünyan?n herhangi bir yerinde 6.0 ?iddetinde veya daha büyük en az bir deprem olmu?.

Foucault sarkac? Güne?’in gücünü gösterdi

Jean Bernard Léon Foucault’un, Paris’teki Pathéon binas?n?n kubbesine 67 metrelik çelik telle ba?latt??? 28 kiloluk demir toptan olu?an ve kendi ad?yla an?lan sarkac? dünyan?n kendi çevresinde döndü?ünü gösteriyor. Foucault’un, 1851’de kurdu?u bu düzenek, 1954’te Güne?’in çekim etkisini de ortaya koydu. Maurice Allias’?n bu düzenekle deney yapt??? bir s?rada Güne? tutulmas? oldu. Sarkac?n davran???nda ola?anüstü de?i?iklikler gözlendi. Bu de?i?iklikler Güne? tutulmas?na ba?land?.

GÜRHAN SAVGI

GÜNEYDO?U ANADOLU BÖLGES?NDE ABD’L? ??RKETLERLE ANLA?MALAR
Güneydo?u Anadolu Bölgesinde de ABD’de uygulanan yeni bir metotla arama yapmak için çal??ma ba?latt?klar?n? anlatan Uysal, bu kapsamda da ABD’li ?irket Exxon Mobil ile gizlilik anla?mas? imzalad?klar?n? söyledi.
ABD’li EOG Resources ?irketi ile de Güneydo?u’da iki ruhsatla arama yapaca??na dikkati çeken Uysal, söz konusu ?irket ile bu y?l anla?ma imzalanmas?n?n ve y?l sonunda da sondaj çal??malar?n?n ba?lanmas?n?n planland???n? kaydetti.

KARADEN?Z’DEK? PETROL POTANS?YEL?
Denizlerde petrol arama çal??malar?n?n karadaki arama çal??malar?na göre daha komplike ve masrafl? oldu?una, bunun için ortakl? arama çal??malar? yap?ld???na i?aret eden Uysal, bu kapsamda, Karadeniz’de petrol aramak için Petrobras’la yap?lan çal??malar?n ard?ndan ABD’li Exxon Mobil ile anla?ma imzaland???n? hat?rlatt?.
Bu anla?man?n da Karadeniz’de petrolün bir hayal oldu?unu dü?ünün kesimlere petrolün varl???n? kan?tlad???n? ifade eden Uysal, Karadeniz’de ABD’li Chevron ile de petrol aramak için görü?melerin devam etti?ini bildirdi.
Karadeniz’de 60 bin kilometrede 2 boyutlu sismik, 10 bin kilometrede de 3 boyutlu sismik çal??malar? yapt?klar?n? ve denizi “dantel gibi i?lediklerini” anlatan Uysal, Karadeniz’de üretilebilir rezervler aç?s?ndan önemli bir potansiyel tespit ettiklerini kaydetti.
Karadeniz’in Türkiye’nin 40 y?ll?k petrol ihtiyac?n? kar??layabilecek bir potansiyele sahip oldu?una dikkati çeken Uysal, burada 10 milyar varil üretilibilir petrol ve 1,5 trilyon metre küp üretilebilir do?al gaz oldu?unu öngördüklerini ifade etti. Uysal, “Özellikle Karadeniz’deki ke?iflerimizin de ard?ndan 2023 y?l?ndan itibaren petrol ve do?al gaz ithal etmeyecek ülke konumunda olmam?z mümkün olacak” diye konu?tu.

IRAK’TA PETROL VE DO?AL GAZ ARAMA ?HALELER?
Irak’ta yap?lacak petrol ve do?al gaz arama ihaleleri için konsorsiyuma dönük çe?itli ülkelerin ?irketleriyle görü?melerin devam etti?ini bildiren TPAO Genel Müdürü Uysal, BP, Shell, Gazprom, Hintli ONGC gibi büyük ?irketlerle görü?tüklerini, bunlardan baz?lar?yla gizlilik, baz?lar?yla ortakl?k anla?malar? imzalad?klar?n? bildirdi.
TPAO, Hindistan ?irketi ONGC ve Gazprom’un, Irak’taki bir sahaya teklif vermek üzere bir anla?ma imzalad???n? bildiren Uysal, bununla ilgili çal??malar?n devam etti?ini, teklifin haz?rlanmas? a?amas?nda olduklar?n? kaydetti.
Uysal, “Irak’ta fiziki olarak da i?birli?imizi geli?tirece?iz. Sadece Gazprom’la de?il bütün kom?u ülkelerle iyi ili?kiler geli?tirmeye çal???yoruz” dedi.

?RAN GÜNEY PARS’TA 6 M?LYAR DOLARLIK YATIRIM
?ran Güney Pars sahalar? için de TPAO’nun yapmas? gereken yat?r?m tutar?n?n 6 milyar dolar oldu?una i?aret eden Uysal, burada y?ll?k 16 milyar metre küplük gaz üretim potansiyeli oldu?unu kaydetti.
Suriye ve Türkmenistan’da da ortak üretim ?irketi kurma çal??malar?n?n devam etti?ini anlatan Uysal, di?er taraftan Güney Amerika’da TPAO’n?n geni? bir faaliyet alan? bulundu?unu bunun için de görü?melerini sürdürdüklerini kaydetti.
Güney Pars sahas?ndaki üretim ve maliyetler hakk?nda bir soru üzerine de Uysal, bu maliyetlerin kendi yapt?klar? ekonomik de?erlendirmeler sonucunda ortaya koyduklar? nihai maliyetler oldu?unu söyledi.
Uysal, “16 milyar metre küp ise daha önce 20 milyar metre küp olarak hesaplanan üretim yine 20 milyar olarak yap?lacak. Ancak bizim ekonomik analizlerimizde temel olarak ald???m?z rakam 16 milyar metre küp. ?ran 16 milyar metre küp k?sm?nda bize bir hak sa?layacak. Biz 16 milyarl?k k?sm? analizlerimizde yer al?yor” diye konu?tu.

D?YARBAKIR’DA BULUNAN PETROL
Diyarbak?r’da bulunan petrolün, üretime ne kadarl?k bir katk? sa?layaca??na ili?kin bir soru üzerine de Uysal, Türkiye’nin y?ll?k petrol üretiminin 200 milyon varil oldu?unu, TPAO’nun Güney K?rtepe sahas?nda yapt??? ke?ifteki üretilebilir miktar?n ise 20 milyon varil oldu?unu kaydetti.
Diyarbak?r’da aç?lan kuyu ile günde 7 bin varil petrol üretme potansiyeline sahip olunaca??n? bildiren Uysal, ?öyle devam etti:
“Burada toplam üretti?imiz rakam 20 milyon varilin üzerine ç?kmayacak. O da Türkiye’nin ihtiyac?n?n onda birine kar??l?k geliyor. Rakamlar? bu aç?dan de?erlendirmede yarar var. Güney K?rtepe’de kaliteli bir petrol var. 7 bin varil
Türkiye’de üretilebilecek bir rakam. ?ambayat’ta ve Güney K?rtepe’de yapt???m?z ke?ifler, sadece Türkiye için de?il dünya ölçülerinde son y?llarda ciddi say?lan ke?ifler s?n?f?na giriyor. Dünyada da böyle büyük miktarlarda üretim yap?lan sahalar giderek azald?. Biz de bu ba?ar?y? yakalad?k”

A?a??daki sorumun Ba?bakan Say?n Recep Tayyip ERDO?AN taraf?ndan yaz?l? olarak yan?tlanmas?n? sayg?lar?mla arz ederim.

Ufuk URAS
?stanbul Milletvekili

?nsan kaynaklar? planlamas? yap?lmadan, yeti?en nitelikli i?gücü i?sizlikle kar?? kar??yad?r. OECD ülkeleri aras?nda en fazla üniversite mezunu i?siz Türkiye’de bulunmaktad?r. TÜ?K kay?tlar?na göre yerbilimleri mühendislik bölümü mezunlar?n?n % 35’i i?siz görünmektedir. Genç mezunlar aras?nda bu oran çok daha yüksektir.

MTA, TK?, TTK, ET? MADEN, EÜA? gibi madencilik alan?nda üretici ve ara?t?r?c? kamu kurumlar?n?n yat?r?mlar? dü?erken, madencilik faaliyetlerini denetlemekle görevli M?GEM, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanl???, Çal??ma ve Sosyal Güvenlik Bakanl???, Valilik Özel ?dare Genel Sekreterlikleri, Sanayi ?l Müdürlükleri, TCK, DS? ve di?er ilgili kamu kurumlar?n?n maden, jeoloji, jeofizik mühendislikleri istihdam?nda bir art?? yokken, üniversitelerde mevcut yer bilimi bölümlerine ilave yeni yer bilimi bölümleri aç?lm??, aç?lmaya da devam etmekte ve kontenjanlar da art?r?lmaktad?r.

Mühendislik fakültelerinden y?lda ortalama 1100 maden, 2000 jeoloji ve 600 jeofizik mühendisi mezun olmaktad?r.

TMMOB Maden Mühendisleri Odas? ba?ta olmak üzere di?er yer bilimleri TMMOB Odalar?nca; yap?lan istihdam?n art?r?lmas?na ili?kin giri?imler de sonuçsuz kalmaktad?r.

Bu verilere dayanarak;
1-?nsan kaynaklar?n?n planlanmas? ülke ve sanayinin ihtiyaçlar?na göre e?itim ve ö?retimi planlamas? zorunlu de?il midir? Ba?ta Maden mühendisleri olmak üzere jeofizik ve jeoloji mühendisli?indeki %35 olan i?sizli?e ra?men mevcut bölümlere ilaveten yeni bölümlerin aç?lmas? ve kontenjanlar?n art?r?lmas? rasyonel midir? Bu do?rultuda YÖK, DPT ve Devlet Personel Ba?kanl???n?n koordineli çal??t???n? söylemek mümkün müdür?

2-Hükümetin; maden kaynaklar?n? sanayinin girdisi olarak de?erlendirmek, Türkiye’nin ithal kaynaklara ba??ml?l???n? azaltmak gibi hedefi var m?d?r? Varsa bu do?rultuda yapt??? ve yapaca?? yat?r?mlar nelerdir?

3-Maden mühendisi ba?ta olmak üzere yer bilimleri bölümleri mezunlar?n?n istihdam?na ili?kin bir çal??ma yap?lmakta m?d?r? 2009 ve 2010 y?l? için kamuda istihdam? dü?ünülen personel say?s? kaçt?r?

4-Madencilik alan?nda üretici ve ara?t?r?c? kamu kurumlar? ile madencilik faaliyetlerini denetlemekle görevli kamu kurumlar? ve ilgili kamu kurumlarda 2000 y?l?ndaki maden, jeoloji, jeofizik mühendisleri unvanlar?na sahip personel say?s? ile bugün çal??an maden, jeoloji, jeofizik mühendisleri unvanlar?na sahip personel say?s? kaçt?r?

5-Hükümetiniz döneminde; y?ll?k bazda madencilikle ilgili hangi kurumlara kaç personel yerle?tirilmi?tir? Yerle?tirilen personelden kaç? mühendistir? Yerle?tirilen mühendislerin mesleki da??l?mlar? nas?ld?r?

6-Yukar?da ad? geçen kurumlardan hükümetiniz döneminde kaç mühendis emekliye ayr?lm??t?r? Emekliye ayr?lanlar?n meslek da??l?mlar? nas?ld?r? Bu kurumlardan emekli olan personelin kadrolar?n?n kaç? iptal edilmi?tir?

7-Ya?anan “Dünya Kapitalist Kriz”inde ba?ta madencilik sektörü olmak üzere kamunun bir denge unsuru olarak ekonomik faaliyet içinde olmas? gereklili?ine inan?yor musunuz? Kamu madencilik kurumlar?n? güçlendirmek ve tekrar üretimin içinde önemli bir yere sahip olmas? için program?n?z var m?? E?er program?n?z var ise bu program?n ana hatlar? nelerdir?

Not: www.yerbilimleri.com adresinden al?nt?d?r.

NASA’dan daha önce yap?lan aç?klamada, atmosferdeki karbondioksidi ölçmeyi amaçlayan “Orbiting Carbon Observatory-OCO” (/Karbon ?zleme Uydusu-K?U) ad? verilen gözlem uydusunu ta??yan modülün f?rlatmadan sonra füzeden ayr?lmay? ba?aramad??? duyurulmu?tu. NASA, dolay?s?yla uyduyu yörüngeye yerle?tirme giri?iminin de ba?ar?s?zl?kla sonuçland???n? aç?klam??t?.

Uydu, karbondioksit kaynaklar?n?n co?rafi da??l?m?n?n haritas?n? ç?karacak ve bu da??l?m?n zaman içindeki de?i?imini inceleyecekti. K?U’dan al?nan bilgiler, karadaki gözlem istasyonlar?ndan ve di?er uydulardan gelen bilgilerle birle?tirilecek, böylece karbondioksidin iklim de?i?iklerindeki rolünün daha iyi anla??lmas? sa?lanacakt?.
Ba?ar?l? olmas? halinde K?U uydusunun toplad??? veriler, biliminsanlar?na atmosferdeki karbondioksit sal?m?n?n artmas?na ili?kin tahminlerinde de yard?mc? olacakt?.